Phương pháp giảm cân ( bài mở đầu)

Phỏng dịch theo tài liệu  béo phì và giảm cân của Viện Tim phổi và máu Hoa Kỳ và Hiệp hội Bắc Mỹ về béo phì 

Mở đầu là những bước cơ bản để bạn hình dung toàn bộ quá trình, những hướng dẫn cụ thể sẽ đề cập trong những phần tiếp theo.

** 10 bước cơ bản để giảm cân
1. Tính BMI dựa vào chiều cao và cân nặng của bạn
2. Đo vòng eo
3. Đánh giá những yếu tố, bệnh lý liên quan như hút thuốc, tiểu đường.....
4. Quyết định xem bạn có cần điều trị giảm cân không?
5. Bạn đã sẵn sàng và có động cơ để giảm cân chưa?
Đánh giá sự sẵn sàng thông qua: lý do và mục đích giảm cân, thực hiện giảm cân trước đây, hiểu biết và hỗ trợ từ gia đình và bạn bè, những rủi ro và lợi ích gặp phải, thái độ đối với hoạt động thể chất, thời gian sẵn có và những rào cản của bản thân đối với sự thay đổi.
6.Áp dụng chế độ ăn nào?
Thông  thường áp dụng mức 1000kcal/ngày tới 1200kcal/ngày với phụ nữ, 1200kcal/ngày tới 1600kcal/ngày với đàn ông hoặc phụ nữ có cân nặng trên 165 pound. Chế độ ăn có thể thay đổi theo tiến trình điều trị.
7. Đề ra 1 phương pháp hoạt động thể chất phù hợp. Hoạt động thể chất quan trọng đối với việc giảm cân và tránh tăng cân.
8. Sau khi đã quyết định 1 mục tiêu ăn uống và hoạt động thể chất cần ghi lại và thực hiện có kỷ luật. Việc giữ vững kỷ lục có vai trò quyết định đối với giảm cân.
9. Cần có được những thông tin, hướng dẫn đối với việc tập luyện và hoạt động thể chất, mục tiêu của bản thân. ( sẽ có ở bài tiếp sau)
10. Tuân thủ chặt chẽ những hướng dẫn của bác sỹ và trao đổi lại sau 2-4 tuần.


Phần tiếp sẽ nói kỹ hơn về các bước và 1 số liệu pháp có thể áp dụng: ăn kiêng, tập luyện, liệu pháp hành vi, thuốc, phẫu thuật...............

Sự thật về trái tim khỏe (p2)

Phỏng dịch theo tài liệu " Sự thật về trái tim" của Viện Tim phổi và máu Hoa Kỳ
Để biết về các yếu tố nguy cơ của bản thân và cách giúp bạn có 1 trái tim khỏe, bạn nên biết được câu trả lời cho những câu hỏi dưới đây

* Những câu hỏi có thể cần hỏi khi gặp bác sỹ của bạn
- Tôi có yếu tố nguy cơ bệnh tim mạch nào không?
- Huyết áp của tôi là bao nhiêu? Nó có ý nghĩa gì? Tôi phải làm gì với nó không?
- Những thông số cholesterol của tôi ( bao gồm: cholesterol toàn phần, HDL, LDL, triglycerid)
- Chỉ số BMI của tôi là bao nhiêu? Vòng eo của tôi? Tôi có cần giảm cân không?
- Chỉ số đường huyết của tôi là bao nhiêu? Tôi có nguy cơ bị tiểu đường không?
- Xét nghiệm sàng lọc bệnh tim nào tôi cần làm nữa? Sau bao lâu tôi cần kiểm tra lại?
- Bác sỹ có thể giúp gì cho tôi để tôi bỏ thuốc lá?
- Những bài tập luyện nào tôi cần thực hiện để bảo vệ trái tim khỏe?
- Khẩu phần ăn của tôi nên thế nào? Tôi có nên gặp chuyên gia dinh dưỡng để  có 1 bữa ăn phù hợp giúp trái tim khỏe mạnh?
- Tôi nên kể thế nào nếu tôi có 1 cơn đau tim?

* Các kiểm tra cần thiết
Có thể yêu cầu bác sỹ cho bạn thực hiện những kiểm tra này, kết quả của mỗi kiểm tra sẽ cho bạn thông tin về những nguy cơ tim mạch
1. Xét nghiệm lipoprotein
- Là gì: Xét nghiệm về mỡ trong máu cho ta biết về cholesterol toàn phần, HDL, LDL, triglycerid và một số thành phần chất béo khác.Kết quả nhanh sau 9-12h

- Tại sao: Vì cho ta biết là bạn có 1 trong những điều sau không: cholesterol toàn phần, LDL cao, HDL thấp, triglycerid cao. Tất cả đều có ảnh hưởng đến nguy cơ tim mạch của bạn.

- Khi nào: 1 người trưởng thành khỏe mạnh nên kiểm tra mỡ máu ít nhất 5 năm 1 lần. Phụ thuộc vào kết quả kiểm tra  có thể bác sỹ sẽ đề nghị bạn kiểm tra thường xuyên hơn.

2. Huyết áp

- Là gì: 1 kiểm tra rất đơn giản, không đau, chỉ cần dụng cụ thực hiện phía ngoài cánh tay bạn.

- Taị sao: để tìm hiểu xem bạn có bị huyết áp cao hay tiền tăng huyết áp không? Cả 2 đều ảnh hưởng tới nguy cơ tim mạch.

- Khi nào: Ít nhất 2 năm 1 lần, có thể thường xuyên hơn nếu bạn bị cao huyết áp hoặc tiền cao huyết áp.

3. Kiểm tra nhanh đường huyết lúc đói
- Là gì: Xét nghiệm thường dùng để chẩn đoán bệnh tiểu đường. Sau khi nhịn ăn qua đêm, bạn làm xét nghiệm vào buổi sáng.

- Tại sao: Để xem bạn có bị bệnh tiểu đường hoặc có khả năng phát triển bệnh không?. Nếu chỉ số đường huyết lúc đói cao hơn 126mg/dl ở 2 xét nghiệm của 2 ngày khác nhau có nghĩa là bạn đã bị tiểu đường. Nếu trong khoảng 100 -125mg/dl có nghĩa bạn có nguy cơ cao hoặc tiền tiểu đường.  Tiểu đường là 1 yếu tố nguy cơ quan trọng của bệnh tim mạch và các bệnh rối loạn khác.

- Khi nào: Ít nhất 3 năm 1 lần bắt đầu từ 45 tuổi. Nếu bạn có nguy cơ bị tiểu đường bạn nên kiểm tra khi còn trẻ và thường xuyên hơn.

4. Chỉ số cơ thể BMI và vòng eo

-  Là gì: Là chỉ số về cân nặng với mối quan hệ với chiều cao. Vòng eo cho thấy lượng chất béo ở khoảng giưã cơ thể của bạn.

- Tại sao: Nếu BMI >=25 nghĩa là bạn thừa cân. Nếu BMI >=30 nghĩa là bạn bị béo phì ( với người VN những số này có thể thấp hơn). 2 trường hợp này đều là những yếu tố nguy cơ bệnh tim mạch. Với phụ nữ, vòng eo trên 35 inch là yếu tố nguy cơ tim mạch và nhiều vấn dề nghiêm trọng về sức khỏe khác.

- Khi nào: ít nhất 2 năm 1 lần, thường xuyên hơn nếu bác sỹ yêu cầu.

5. Bác sỹ có thể chỉ định làm thêm test khác: kiểm tra  về vấn đề stress, điện tâm đồ ( EKG) hoặc một số kiểm tra khác.

* Sau đó bạn có thể trả lời các câu hỏi dưới đây để tìm yếu tố nguy cơ tim mạch của mình. Trả lời : Có/ không/ không biết ( nếu không biết bạn cần tìm hiểu, có thể cần làm xét nghiệm cần thiết)

1. Bạn có hút thuốc không?
2. Chỉ số huyết áp của bạn cao hơn 140/90 mmHg hoặc bác sỹ có bảo là bạn bị huyết áp cao không?
3.Bác sỹ có bảo bạn là chỉ số LDL của bạn cao hay cholesterol toàn phần cao hơn hoặc bằng 200mg/dl hoặc HDL của bạn thấp hơn 40mg/dl không?
4. Bố bạn hoặc anh em trai của bạn có bị đau tim trước tuổi 55 hoặc mẹ hay chị em gái của bạn bị đau tim trước tuổi 65 không?
5. Chỉ số đường huyết lúc đói của bạn có cao hơn 126mg/dl không hoặc bạn có cần dùng thuốc kiểm soát đường huyết không?
6. Bạn có phải trên 55 tuổi không?
7. Chỉ số BMI của bạn có cao hơn 25 không?
8. Bạn khong tập luyện thể chất dưới 30 phút mỗi ngày đúng không?
9. Bạn sỹ có bao giờ nói rằng bạn bị đau thắt ngực hoặc bị đau tim không?

Với mỗi câu trả lời là có bạn đều có nguy cơ bị bệnh tim mạch!

Sự thật về trái tim khỏe (p1)

Phỏng dịch theo tài liệu " Sự thật về trái tim" của Viện Tim phổi và máu Hoa Kỳ

* Vấn đề tim mạch và thống kê Những thống kê này có thể bạn đã nghe nói tới nhiều nên mình sẽ dịch tóm tắt thôi Khi bạn nghe về cụm từ " bệnh tim", điều đầu tiên bạn nghĩ là gì? Thường nhiều người sẽ nghĩ " đó là 1 căn bệnh của nam giới", " không phải là vấn đề của tôi".
Nhưng thật sự thì bệnh tim là căn bệnh gây tử vong hàng đầu đối với phụ nữ tại Mỹ (thống kê của Việt Nam thì bệnh tim không gây tử vong số 1 nhưng những bệnh mạch vành, thiếu máu tim... và những bệnh liên quan tới mạch máu cũng đứng hàng đầu). Vì vậy mà Việt Nam hay Mỹ thì cũng vẫn cần có những hiểu biết cơ bản và chăm sóc đáng kể cho trái tim.  
1. Bệnh tim là gì? Bệnh mạch vành thường được gọi đơn giản là bệnh tim xảy ra khi các động mạch cung cấp máu cho tim bị thu hẹp hoặc chai cứng vì các mảng bám trong lòng mạch. Mảng bám được hình thành từ việc tích tụ chất béo, cholesterol và những chất khác. Khi mảng bám tiếp tục được hình thành trong lòng mạch thì lưu lượng máu tới tim giảm.
Bệnh mạch vành có thể dẫn tới 1 cơn đau tim. Một cơn đau tim xảy ra khi động mạch bị chặn hoàn toàn bởi mảng bám, ngăn ngừa ô xy và dưỡng chất quan trọng nhận từ tim. Ngoài bệnh mạch vành, 1 số bệnh khác của hệ thống tim mạch là: đột quỵ, huyết áp cao và bệnh tim thấp khớp.
 Một nguyên nhân khiến một số phụ nữ chưa quan tâm tới bệnh mạch vành là vì họ nghĩ rằng bệnh này có thể chữa được nhờ phẫu thuật. Đây là 1 ý nghĩ không tưởng. Bệnh tim là 1 chứng bệnh mà khi bạn đã bị nó thì sẽ mang theo suốt đời. Phẫu thuật chỉ có thể giúp máu và oxy lưu thông dễ dàng hơn còn thực tế động mạch đã bị hỏng và rất có thể những cơn đau tim lại tiếp diễn. Hơn nữa mạch máu của bạn sẽ trở nên ngày càng tồi tệ trừ trường hợp bạn thay đổi cách sinh hoạt hàng ngày. Thực sự là rất nhiều phụ nữ bị chết hoặc trở nên tàn tật vĩnh viễn. Đó là lý do tại sao cần phải ngăn chặn và kiểm soát căn bệnh này.
 2. Nguy cơ bệnh tim ở phụ nữ
 95% những người bị chết vì bệnh tim có 1 trong những yếu tố nguy cơ sau: hút thuốc, mỡ máu cao, huyết áp cao, thừa cân, lười hoạt động và tiểu đường.
 Một số yếu tố nguy cơ không thay đổi được: tiền sử gia đình hoặc tuổi tác (55). Phụ nữ mãn kinh sớm hoặc vì 1 lý do nào đó cắt bỏ tử cung sẽ có nguy cơ gấp 2 lần những phụ nữ cùng độ tuổi chưa qua thời kỳ mãn kinh.
Nếu biết mình có yếu tố nguy cơ không thể thay đổi thì bạn cần phải kiểm soát nhiều hơn những người khác.Việc tác động làm giảm các yếu tố nguy cơ cũng không hề phức tạp. Có thể đơn giản là đi bộ nhanh, ăn nhiều súp rau và duy trì cân nặng.
* Cần kiểm soát tất cả các yếu tố Nhiều phụ nữ cho rằng chỉ cần làm 1 điều tốt cho sức khỏe là có thể ngăn ngừa được bệnh tim. Ví dụ một phụ nữ đi bộ hoặc đi bơi thường xuyên trong khi đó họ vẫn hút thuốc hoặc bị huyết áp cao... và họ vẫn cho rằng mình có sức khỏe tốt. Sai! Để bảo vệ trái tim bạn cần phải làm giảm tất cả các yếu tố nguy cơ. Có bạn lại cho rằng tôi chỉ có 1 yếu tố nguy cơ ( tăng cân, mỡ trong máu....) bạn cũng cần kiểm soát và giảm nó vì chỉ cần 1 yếu tố nguy cơ thì bạn đã có khả năng bị mắc bệnh gấp 2 người bình thường.
 * Hiệu quả tăng thêm Nếu như bạn có 2 yếu tố nguy cơ thì sẽ là vấn đề nghiêm trọng hơn vì các yếu tố nguy cơ thường có xu hướng " băng đảng" nghĩa là chúng sẽ làm trầm trọng hơn tác động của nhau.
 3. Tìm ra các yếu tố nguy cơ của bản thân Trong các yếu tố nguy cơ kể trên một số yếu tố bạn có thể dễ dàng biết được: hút thuốc lá... Nhưng một số yếu tố như: huyết áp cao, mỡ trong máu thì những triệu chứng đôi khi không rõ ràng. Vì vậy tốt nhất là bạn nên bắt đầu bằng cách lập ra "Hồ sơ trái tim"
* Bạn và bác sỹ: 1 đối tác trái tim khỏe
- Trước tiên hãy tới gặp bác sỹ và yêu cầu 1 cuộc kiểm tra toàn diện cho tim mạch. Một số trường hợp có thể bác sỹ ít đưa ra lời khuyên về nguy cơ tim mạch với phụ nữ. Dưới đây là một số gợi ý giúp bạn trao đổi với bác sỹ tốt hơn
+ Hãy nói với bác sỹ là bạn muốn gìn giữ trái tim khỏe mạnh và muốn được giúp đỡ để đạt được điều đó. Hãy hỏi bác sỹ những câu hỏi về nguy cơ tim mạch và làm thế nào để giảm nguy cơ đó. + Nếu bạn có yêú tố nguy cơ hoặc đã, đang bị điều trị bệnh tim mạch hãy yêu cầu bác sỹ của bạn xem xét kế hoạch điều trị đó cho bạn.
Một số câu hỏi cần thiết: Cách điều trị đó của bạn đã phù hợp với những khuyến nghị y tế mới nhất chưa? Các yếu tố nguy cơ của bạn đã trong tầm kiểm soát chưa? Liệu pháp điều trị của bạn có hiệu quả không?
Nếu bác sỹ đề nghị 1 thủ tục y tế thì bạn cần biết lợi ích và rủi ro của nó, nếu cần nằm viện thì trong bao lâu và mong chờ gì sẽ đạt được sau khi tiến hành.
+ Khi bác sỹ hỏi bạn thì hãy trả lời thật và đầy đủ nhất có thể. Nếu mô tả triệu chứng bạn hãy mô tả từ khi bắt đầu, nó có thường xảy ra không và bạn có cảm thấy tồi tệ hơn không.
 + Nếu bạn không hiểu điều gì bác sỹ nói hãy đề nghị bác sỹ giải thích theo cách đơn giản hơn. Quan trọng là bạn cần hiểu rõ về các biện pháp điều trị. Nếu bạn không rõ lắm hoặc có vấn đề về thính giác, bạn có thể dẫn theo 1 người thân, cũng có thể ghi chép lại những điều cần thiết.
Phần 2 sẽ đưa cho bạn những câu hỏi và bảng điều tra những yếu tố nguy cơ